Complete the statements as instructed

By Prof. Manojj Deshmukh

January 31, 2026

0

919

Table of Contents

Complete the statements as instructed

दिलेल्या सूचनांनुसार वाक्ये पूर्ण करा.

महत्त्वाचे सराव प्रश्न

Complete the statements as instructed

दिलेल्या सूचनांनुसार वाक्ये पूर्ण करा.

प्रश्न 1 क) पुढील विधाने दिलेल्या सूचनेनुसार पूण करा

(1) लोकसंख्या घनता वर्गीकरणानुसार जास्त घनतेची वस्ती ते कमी घनतेची वस्ती असा क्रम लावा. (Oct 2021)

(अ) विखुरलेली वस्ती
(ब) एकाकी वस्ती
(क) दाट वस्ती
(ड) अपखंडित वस्ती

उत्तर : (क) दाट वस्ती → (ड) अपखंडित वस्ती → (अ) विखुरलेली वस्ती → (ब) एकाकी वस्ती

(2) खालील दिलेल्या खंडांचा साक्षरतेनुसार उतरता क्रम लावा. (Oct 2021)

(अ) आशिया
(ब) युरोप
(क) आफ्रिका
(ड) उत्तर अमेरिका

उत्तर : (ब) युरोप → (ड) उत्तर अमेरिका → (अ) आशिया → (क) आफ्रिका

(3) तृतीयक व्यवसायापासून प्राप्त राष्ट्रीय उत्पन्नानुसार दिलेल्या देशांचा चढता क्रम लावा. (Oct 2021)

(अ) भारत
(ब) संयुक्त संस्थाने
(क) केनिया
(ड) डेन्मार्क

उत्तर : (क) केनिया → (अ) भारत → (ड) डेन्मार्क → (ब) संयुक्त संस्थाने

(4) महाराष्ट्रातील दिलेल्या विभागांच्या आर्थिक विकासानुसार चढता क्रम लावा. (Oct 2021)

(अ) विदर्भ
(ब) पश्चिम महाराष्ट्र
(क) खान्देश
(ड) मराठवाडा

उत्तर : (क) खान्देश → (ड) मराठवाडा → (अ) विदर्भ → (ब) पश्चिम महाराष्ट्र

Complete the statements as instructed

दिलेल्या सूचनांनुसार वाक्ये पूर्ण करा.

(5) विषुववृत्तीय प्रदेशापासून ध्रुवीय प्रदेशांकडे वनांचा क्रम लावा. (Oct 2021)

(अ) उष्णकटिबंधीय पानझडी वने
(ब) विषुववृत्तीय सदाहरित वने
(क) समशीतोष्ण कटिबंधीय सूचीपर्णी वने
(ड) समशीतोष्ण कटिबंधीय पानझडी वने

उत्तर : (ब) विषुववृत्तीय सदाहरित वने → (अ) उष्णकटिबंधीय पानझडी वने → (ड) समशीतोष्ण कटिबंधीय पानझडी वने → (क) समशीतोष्ण कटिबंधीय सूचीपर्णी वने

(6) चढत्या वयोवर्गानुसार योग्य क्रम लावा.

(अ) प्रौढ
(ब) बालक
(क) वृद्ध
(ड) युवा

उत्तर : (ब) बालक → (ड) युवा → (अ) प्रौढ → (क) वृद्ध

(7) वसाहतीच्या आकारानुसार लहान कडून मोठ्याकडे योग्य क्रम लावा.

(अ) नगर
(ब) महानगर
(क) उपनगर
(ड) महाकाय नगर

उत्तर : (क) उपनगर → (अ) नगर → (ब) महानगर → (ड) महाकाय नगर

(8) कमी भांडवल गुंतवणुकीनुसार उद्योगांचे प्रकार योग्य क्रमाने लावा.

(अ) मध्यम
(ब) सूक्ष्म
(क) लघु
(ड) मोठे

उत्तर : (ब) सूक्ष्म → (क) लघु → (अ) मध्यम → (ड) मोठे

(9) पुढील प्रशासकीय प्रदेशाचे कमी क्षेत्रफळाकडून जास्त क्षेत्रफळाकडे योग्य क्रम लावा.

(अ) खेडे
(ब) राज्य
(क) जिल्हा
(ड) तालुका

उत्तर : (अ) खेडे → (ड) तालुका → (क) जिल्हा → (ब) राज्य

(10) स्थूल राष्ट्रीय उत्पादन (GDP) वाढीसाठी भूमी उपयोजनाचे अनुकूल घटकांकडून प्रतिकूल घटकांकडे योग्य क्रम लावा.

(अ) पडीक भूमी
(ब) चराऊ भूमी
(क) लागवडीखालील भूमी
(ड) वनाखालील भूमी

उत्तर : (क) लागवडीखालील भूमी → (ब) चराऊ भूमी → (ड) वनाखालील भूमी → (अ) पडीक भूमी

Complete the statements as instructed

दिलेल्या सूचनांनुसार वाक्ये पूर्ण करा.

(Mar 2023)

(11) लोकसंख्येचे वितरण खंडानुसार चढत्या क्रमाने लावा. (Mar 2023)

(अ) आफ्रिका
(ब) उत्तर अमेरिका
(क) दक्षिण अमेरिका
(ड) आशिया

उत्तर : (ब) उत्तर अमेरिका → (क) दक्षिण अमेरिका → (अ) आफ्रिका → (ड) आशिया

(12) भांडवल गुंतवणुकीनुसार उद्योगांचा चढता क्रम लावा. (Mar 2023)

(अ) मध्यम उद्योग
(ब) सूक्ष्म उद्योग
(क) मोठे उद्योग
(ड) लघुउद्योग

उत्तर : (ब) सूक्ष्म उद्योग → (ड) लघुउद्योग → (अ) मध्यम उद्योग → (क) मोठे उद्योग

(13) चुकीचा गट ओळखा. (Mar 2023)

(अ) सातपुडा, दख्खन, आल्प्स, रॉकीज
(ब) यवतमाळ, अमरावती, सोलापूर, पालघर
(क) थर, सहारा, कलहरी, गोबी
(ड) मराठवाडा, खान्देश, विदर्भ, कोकण

उत्तर : (अ) सातपुडा, दख्खन, आल्प्स, रॉकीज

(14) अचूक गट ओळखा. (Mar 2023)

(अ) दूरध्वनी, मोबाईल, इंटरनेट, दूरदर्शन
(ब) आवर्त, टपाल, अक्षांश-रेखांश, सांकेतिक भाषा
(क) चित्रे, लिपी, विविध, आवाज, पर्वत
(ड) पेजर, ई-मेल, खनिजे, मैदान

उत्तर : (अ) दूरध्वनी, मोबाईल, इंटरनेट, दूरदर्शन

(15) जगातील आंतरराष्ट्रीय विमानतळ असणारी शहरे पूर्वेकडून पश्चिमेकडे योग्य क्रमाने लिहा. (Mar 2023)

(अ) न्यूयॉर्क
(ब) दिल्ली
(क) टोकियो
(ड) लंडन

उत्तर : (क) टोकियो → (ब) दिल्ली → (ड) लंडन → (अ) न्यूयॉर्क

(16) क्षेत्रफळानुसार मोठ्या कडून लहानाकडे क्रम लावा. (July 2023)

(अ) आफ्रिका
(ब) आशिया
(क) उत्तर अमेरिका
(ड) ऑस्ट्रेलिया

उत्तर : (ब) आशिया → (अ) आफ्रिका → (क) उत्तर अमेरिका → (ड) ऑस्ट्रेलिया

(17) मानवी वस्त्यांना चढत्या क्रमाने लावा. (July 2023)

(अ) महानगर
(ब) शहर
(क) खेडेगाव
(ड) महाकाय नगर

उत्तर : (क) खेडेगाव → (ब) शहर → (अ) महानगर → (ड) महाकाय नगर

(18) आधुनिक काळातील संदेश वहनाचे सर्वात प्रभावी साधन कोणते? (July 2023)

(अ) टपाल
(ब) टेलिग्राम
(क) भ्रमणध्वनी (मोबाईल)
(ड) रंगीबेरंगी धूर

उत्तर : (क) भ्रमणध्वनी (मोबाईल)

(19) अचूक गट ओळखा. (July 2023)

(अ) (1) सातपुडा (2) दख्खन (3) आल्प्स (4) रॉकीज
(ब) (1) यवतमाळ (2) अमरावती (3) सोलापूर (4) पालघर
(क) (1) थर (2) सहारा (3) कलहरी (4) गोबी
(ड) (1) मराठवाडा (2) खान्देश (3) विदर्भ (4) कोकण

उत्तर : (क) (1) थर (2) सहारा (3) कलहरी (4) गोबी

(20) अचूक गट ओळखा. (July 2023)

(अ) (1) भूरूपशास्त्र (2) हवामानशास्त्र (3) जीवभूगोल (4) ऐतिहासिक भूगोल
(ब) (1) नकाशाशास्त्र (2) सर्वेक्षण (3) माहिती संकलन (4) GIS / GPS
(क) (1) पर्यटन (2) वनसंवर्धन (3) वन्य प्राणी संवर्धन (4) संस्कृती संवर्धन
(ड) (1) राजकीय भूगोल (2) प्राकृतिक भूगोल (3) लोकसंख्या भूगोल (4) आर्थिक भूगोल

उत्तर : (ड) (1) राजकीय भूगोल (2) प्राकृतिक भूगोल (3) लोकसंख्या भूगोल (4) आर्थिक भूगोल

Complete the statements as instructed

दिलेल्या सूचनांनुसार वाक्ये पूर्ण करा.

(21) अमेरिकेच्या संयुक्त संस्थानातील अॅपेलेशियन पर्वतीय प्रदेशात लोकवस्ती दाट आढळते कारण…… (Mar 2025)

(अ) विषम नैसर्गिक परिस्थिती
(ब) दुर्गम पर्वतीय प्रदेश
(क) लोह व दगडी कोळशाच्या खनिजांचा विकास
(ड) युद्धजन्य परिस्थिती

उत्तर : (क) लोह व दगडी कोळशाच्या खनिजांचा विकास

(22) मासेमारी क्षेत्रासाठीची सर्वोत्तम स्थिती. (Mar 2025)

(अ) दंतूर किनारे, उथळ समुद्र, उष्ण हवामान, प्लवकांची वाढ
(ब) उथळ समुद्र, उष्ण-थंड सागरी प्रवाहांचा संगम, प्लवकांची वाढ, थंड हवामान
(क) भूखंड मंच, प्लवकांची वाढ, मासेमारीचे उत्तम कौशल्य, थंड हवामान
(ड) भूखंड मंच, दंतूर किनारे, प्लवकांची वाढ, थंड हवामान

उत्तर : (ब) उथळ समुद्र, उष्ण-थंड सागरी प्रवाहांचा संगम, प्लवकांची वाढ, थंड हवामान

(23) संयुक्त संस्थानांचे औद्योगिक क्षेत्र देशाच्या ईशान्य भागात स्थापन झाले आहे कारण…… (Mar 2025)

(अ) तेथे लोकवस्ती दाट आहे
(ब) तेथे मोठ्या प्रमाणावर भांडवल उपलब्ध होऊ शकते
(क) तेथे कोळसा व लोहखनिजासारख्या खनिजांचा समृद्ध साठा उपलब्ध आहे
(ड) तेथे वाहतूक मार्गांचे केंद्रीकरण झाले आहे

उत्तर : (क) तेथे कोळसा व लोहखनिजासारख्या खनिजांचा समृद्ध साठा उपलब्ध आहे

(24) उत्तर भारतीय मैदानी प्रदेशात अनेक उपप्रदेश आहेत त्यापैकी….. (Mar 2025)

(अ) नाईलचे मैदान
(ब) गंगा-यमुनेचे मैदान
(क) मिसिसिपीचे खोरे
(ड) अॅमेझॉनचे खोरे

उत्तर : (ब) गंगा-यमुनेचे मैदान

(25) प्रदेशाच्या विकासावर प्रभाव पडणारा प्रमुख नैसर्गिक घटक…… (Mar 2025)

(अ) साधनसंपत्ती
(ब) लिंग गुणोत्तर
(क) शाळेतील नोंदणी गुणोत्तर
(ड) रोजगार

उत्तर : (अ) साधनसंपत्ती

(26) अचूक सहसंबंध ओळखा : (July 2025)

A : लोकसंख्या मनोऱ्यात रुंद तळ बालकांची संख्या अधिक असल्याचे दर्शवितो.
R : लोकसंख्या मनोऱ्याचे रुंद शीर्ष वृद्धांची संख्या अधिक असल्याचे द्योतक आहे.

(अ) केवळ A बरोबर आहे
(ब) केवळ R बरोबर आहे
(क) A आणि R हे दोन्ही बरोबर आहेत आणि R हे A चे अचूक स्पष्टीकरण आहे
(ड) A आणि R हे दोन्ही बरोबर आहेत परंतु R हे A चे अचूक स्पष्टीकरण नाही

उत्तर : (ड) A आणि R हे दोन्ही बरोबर आहेत परंतु R हे A चे अचूक स्पष्टीकरण नाही

(27) अयोग्य घटक ओळखा. (July 2025)

(अ) मैदाने
(ब) सरोवरे
(क) पठारे
(ड) पर्वत

उत्तर : (ब) सरोवरे

(28) खालील नागरी वस्तींचा लोकसंख्येनुसार चढता क्रम लावा. (July 2025)

(अ) महानगर
(ब) उपनगर
(क) नगर
(ड) महाकाय नगर

उत्तर : (ब) उपनगर → (क) नगर → (अ) महानगर → (ड) महाकाय नगर

(29) अचूक गट ओळखा. (July 2025)

(अ) समाजशास्त्र, राज्यशास्त्र, अर्थशास्त्र, लोकसंख्याशास्त्र
(ब) सामाजिक भूगोल, राजकीय भूगोल, आर्थिक भूगोल, मृदा भूगोल
(क) हवामानशास्त्र, जीवशास्त्र, भूगर्भशास्त्र, सुदूर संवेदन
(ड) इतिहास, भूरूपशास्त्र, मानसशास्त्र, लोकसंख्याशास्त्र

उत्तर : (ब) सामाजिक भूगोल, राजकीय भूगोल, आर्थिक भूगोल, मृदा भूगोल

(30) भांडवल गुंतवणुकीनुसार उद्योगांचे प्रकार चढत्या क्रमाने लिहा. (July 2025)

(अ) मध्यम उद्योग
(ब) लघु उद्योग
(क) मोठे उद्योग
(ड) सूक्ष्म उद्योग

उत्तर : (ड) सूक्ष्म उद्योग → (ब) लघु उद्योग → (अ) मध्यम उद्योग → (क) मोठे उद्योग

खालील PDF मध्ये बारावी भूगोल विषयाच्या महत्वाच्या मुद्दयांच्या लिंक दिल्या आहेत PDF डाऊनलोड करा

बारावी भूगोल महत्वाच्या मुद्दयांच्या लिंक for Pdf Download

Complete the statements as instructed

दिलेल्या सूचनांनुसार वाक्ये पूर्ण करा.

English Medium

(1) Arrange the following types of settlements from high population density to low population density. (Oct 2021)

(a) Dispersed settlement
(b) Isolated settlement
(c) Compact settlement
(d) Fragmented settlement

Answer: (c) Compact settlement → (d) Fragmented settlement → (a) Dispersed settlement → (b) Isolated settlement

(2) Arrange the following continents in descending order of literacy rate. (Oct 2021)

(a) Asia
(b) Europe
(c) Africa
(d) North America

Answer: (b) Europe → (d) North America → (a) Asia → (c) Africa

(3) Arrange the following countries in ascending order of national income obtained from the tertiary sector. (Oct 2021)

(a) India
(b) United States of America
(c) Kenya
(d) Denmark

Answer: (c) Kenya → (a) India → (d) Denmark → (b) United States of America

(4) Arrange the following regions of Maharashtra in ascending order of economic development. (Oct 2021)

(a) Vidarbha
(b) Western Maharashtra
(c) Khandesh
(d) Marathwada

Answer: (c) Khandesh → (d) Marathwada → (a) Vidarbha → (b) Western Maharashtra

(5) Arrange the types of forests from the equatorial region towards the polar regions. (Oct 2021)

(a) Tropical deciduous forests
(b) Equatorial evergreen forests
(c) Temperate coniferous forests
(d) Temperate deciduous forests

Answer: (b) Equatorial evergreen forests → (a) Tropical deciduous forests → (d) Temperate deciduous forests → (c) Temperate coniferous forests

(6) Arrange the following age groups in ascending order.

(a) Adults
(b) Children
(c) Old age
(d) Youth

Answer: (b) Children → (d) Youth → (a) Adults → (c) Old age

(7) Arrange the following settlements from smaller to larger according to size.

(a) Town
(b) Metropolis
(c) Suburb
(d) Megacity

Answer: (c) Suburb → (a) Town → (b) Metropolis → (d) Megacity

(8) Arrange the types of industries according to increasing capital investment.

(a) Medium
(b) Micro
(c) Small
(d) Large

Answer: (b) Micro → (c) Small → (a) Medium → (d) Large

(9) Arrange the following administrative units from smaller area to larger area.

(a) Village
(b) State
(c) District
(d) Taluka

Answer: (a) Village → (d) Taluka → (c) District → (b) State

(10) Arrange land-use types from favourable to unfavourable factors for GDP growth.

(a) Fallow land
(b) Grazing land
(c) Cultivated land
(d) Forest land

Answer: (c) Cultivated land → (b) Grazing land → (d) Forest land → (a) Fallow land

Complete the statements as instructed

दिलेल्या सूचनांनुसार वाक्ये पूर्ण करा.

(Mar 2023)

(11) Arrange the continents according to population distribution in ascending order. (Mar 2023)

(a) Africa
(b) North America
(c) South America
(d) Asia

Answer: (b) North America → (c) South America → (a) Africa → (d) Asia

(12) Arrange the industries according to capital investment in ascending order. (Mar 2023)

(a) Medium industries
(b) Micro industries
(c) Large industries
(d) Small industries

Answer: (b) Micro industries → (d) Small industries → (a) Medium industries → (c) Large industries

(13) Identify the incorrect group. (Mar 2023)

(a) Satpura, Deccan, Alps, Rockies
(b) Yavatmal, Amravati, Solapur, Palghar
(c) Thar, Sahara, Kalahari, Gobi
(d) Marathwada, Khandesh, Vidarbha, Konkan

Answer: (a) Satpura, Deccan, Alps, Rockies

(14) Identify the correct group. (Mar 2023)

(a) Telephone, Mobile, Internet, Television
(b) Revolutions, Postal service, Latitudes–Longitudes, Sign language
(c) Pictures, Script, Variety, Sound, Mountains
(d) Pager, E-mail, Minerals, Plains

Answer: (a) Telephone, Mobile, Internet, Television

(15) Arrange the cities having international airports from east to west. (Mar 2023)

(a) New York
(b) Delhi
(c) Tokyo
(d) London

Answer: (c) Tokyo → (b) Delhi → (d) London → (a) New York

(July 2023)

(16) Arrange the continents from largest to smallest according to area. (July 2023)

(a) Africa
(b) Asia
(c) North America
(d) Australia

Answer: (b) Asia → (a) Africa → (c) North America → (d) Australia

(17) Arrange the following human settlements in ascending order. (July 2023)

(a) Metropolis
(b) City
(c) Village
(d) Megacity

Answer: (c) Village → (b) City → (a) Metropolis → (d) Megacity

(18) Which is the most effective means of communication in the modern age? (July 2023)

(a) Postal service
(b) Telegram
(c) Mobile phone
(d) Coloured smoke

Answer: (c) Mobile phone

(19) Identify the correct group. (July 2023)

(a) Satpura, Deccan, Alps, Rockies
(b) Yavatmal, Amravati, Solapur, Palghar
(c) Thar, Sahara, Kalahari, Gobi
(d) Marathwada, Khandesh, Vidarbha, Konkan

Answer: (c) Thar, Sahara, Kalahari, Gobi

(20) Identify the correct group. (July 2023)

(a) Geomorphology, Climatology, Biogeography, Historical Geography
(b) Cartography, Surveying, Data collection, GIS / GPS
(c) Tourism, Forest conservation, Wildlife conservation, Cultural conservation
(d) Political Geography, Physical Geography, Population Geography, Economic Geography

Answer: (d) Political Geography, Physical Geography, Population Geography, Economic Geography

Complete the statements as instructed

दिलेल्या सूचनांनुसार वाक्ये पूर्ण करा.

Mar 2025)

(21) Dense population is found in the Appalachian mountain region of the USA because… (Mar 2025)

(a) Uneven natural conditions
(b) Rugged mountainous region
(c) Development of iron and coal minerals
(d) War-like conditions

Answer: (c) Development of iron and coal minerals

(22) Best conditions for fishing grounds. (Mar 2025)

(a) Indented coast, shallow sea, warm climate, plankton growth
(b) Shallow sea, confluence of warm and cold currents, plankton growth, cold climate
(c) Continental shelf, plankton growth, skilled fishing, cold climate
(d) Continental shelf, indented coast, plankton growth, cold climate

Answer: (b) Shallow sea, confluence of warm and cold currents, plankton growth, cold climate

(23) Industrial region of the USA developed in the northeastern part because… (Mar 2025)

(a) Dense population
(b) Availability of large capital
(c) Rich deposits of coal and iron ore
(d) Concentration of transport routes

Answer: (c) Rich deposits of coal and iron ore

(24) One of the sub-regions of the Northern Indian Plain is… (Mar 2025)

(a) Nile Plain
(b) Ganga–Yamuna Plain
(c) Mississippi Basin
(d) Amazon Basin

Answer: (b) Ganga–Yamuna Plain

(25) The major natural factor influencing regional development is… (Mar 2025)

(a) Resources
(b) Sex ratio
(c) School enrolment ratio
(d) Employment

Answer: (a) Resources

(July 2025)

(26) Identify the correct correlation. (July 2025)

A: A broad base in the population pyramid indicates a higher number of children.
R: A broad top of the population pyramid indicates a higher number of elderly people.

(a) Only A is correct
(b) Only R is correct
(c) Both A and R are correct and R explains A
(d) Both A and R are correct but R does not explain A

Answer: (a) Only A is correct

(27) Identify the incorrect element. (July 2025)

(a) Plains
(b) Lakes
(c) Plateaus
(d) Mountains

Answer: (b) Lakes

(28) Arrange the following urban settlements in ascending order of population. (July 2025)

(a) Metropolis
(b) Suburb
(c) Town
(d) Megacity

Answer: (b) Suburb → (c) Town → (a) Metropolis → (d) Megacity

(29) Identify the correct group. (July 2025)

(a) Sociology, Political Science, Economics, Demography
(b) Social Geography, Political Geography, Economic Geography, Soil Geography
(c) Climatology, Biology, Geology, Remote Sensing
(d) History, Geomorphology, Psychology, Demography

Answer: (b) Social Geography, Political Geography, Economic Geography, Soil Geography

(30) Arrange the types of industries according to increasing capital investment. (July 2025)

(a) Medium industries
(b) Small industries
(c) Large industries
(d) Micro industries

Answer: (d) Micro industries → (b) Small industries → (a) Medium industries → (c) Large industries

Complete the statements as instructed

दिलेल्या सूचनांनुसार वाक्ये पूर्ण करा.

Complete the statements as instructed

दिलेल्या सूचनांनुसार वाक्ये पूर्ण करा.

बारावी प्रात्यक्षिक जर्नल माफक दरात उपलब्ध संपर्क- Prof. Manojj Deshmukh 9607371951